دومین رویداد نخبگان وظیفه در حوزه پزشکی

دومین رویداد نخبگان وظیفه در حوزه پزشکی برگزار شد

دومین رویداد نخبگان وظیفه در حوزه پزشکی، امروز (چهارشنبه) با حضور مسئولان حوزه دفاعی و سلامت کشور در دانشگاه علوم توان‌بخشی و سلامت اجتماعی برگزار شد. در این مراسم، دکتر موسی‌الرضا قائمی رئیس مرکز نخبگان و استعدادهای برتر وظیفه نیروهای مسلح، دکتر عباس فاضلی‌نیا جانشین معاونت علوم، تحقیقات و فناوری ستاد کل نیروهای مسلح، دکتر شاهین آخوندزاده معاون تحقیقات و فناوری وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و جمعی از مدیران و نخبگان حضور داشتند.

تبیین راهبردی مأموریت مرکز نخبگان وظیفه

دکتر قائمی در این مراسم با تشریح پیشینه و مأموریت‌های مرکز نخبگان و استعدادهای برتر وظیفه نیروهای مسلح اظهار داشت: این مرکز در سال ۱۳۸۶ بنا بر تدبیر مقام معظم رهبری تأسیس شد تا از یک‌سو مانع گسست مسیر علمی نخبگان در دوران خدمت سربازی شود و از سوی دیگر ظرفیت علمی آنان را در جهت حل مسائل راهبردی کشور بسیج کند.

وی با تأکید بر اینکه «خدمت سربازی برای نخبه نباید دوره توقف علمی باشد»، افزود: فلسفه شکل‌گیری این مرکز آن است که دوران خدمت به فرصتی برای تعمیق پژوهش، تولید دانش کاربردی و پاسخ‌گویی به نیازهای واقعی کشور تبدیل شود. به گفته وی، مدل جایگزین خدمت از طریق اجرای پروژه‌های تحقیقاتی، یک الگوی حکمرانی هوشمند در بهره‌برداری از سرمایه انسانی کشور است.

رئیس مرکز نخبگان وظیفه تصریح کرد: پروژه‌های تعریف‌شده برای نخبگان، صرفاً فعالیت‌های پژوهشی عمومی نیستند، بلکه بر اساس «نظام مسائل» دستگاه‌های اجرایی طراحی می‌شوند. بدین معنا که هر پروژه باید پاسخ مشخصی به یک مسئله واقعی، اولویت‌دار و قابل ارزیابی ارائه دهد.

وی ادامه داد: مرکز نخبگان از مرحله احصای مسئله، تدوین شرح خدمات، تصویب طرح، انتخاب استاد راهنما و ناظر تخصصی تا پایش مستمر پیشرفت و ارزیابی نهایی، نظارت دقیق دارد تا کیفیت علمی و اثربخشی کاربردی طرح‌ها تضمین شود. هدف آن است که خروجی پژوهش‌ها در قالب گزارش‌های سیاستی، فناوری‌های کاربردی، دستورالعمل‌های اجرایی یا محصولات دانش‌بنیان، مستقیماً وارد چرخه تصمیم‌گیری و اجرا شود.

قائمی با ارائه گزارشی آماری از عملکرد سال‌های ۱۴۰۳ و ۱۴۰۴ گفت: در این دوره، ۹۵۸ نفر از نخبگان حوزه پزشکی و پیراپزشکی از سوی بنیاد ملی نخبگان برای طی فرایند جایگزین خدمت معرفی شدند. از این تعداد، ۴۲۴ نفر در دانشگاه‌های علوم پزشکی کشور به‌کارگیری شدند و سایر افراد در دانشگاه علوم پزشکی نیروهای مسلح فعالیت خود را آغاز کردند.

رئیس مرکز نخبگان وظیفه نیروهای مسلح همچنین از همکاری حدود ۳۰۰ دستگاه اجرایی، پژوهشی و دانشگاهی با این مرکز خبر داد و افزود: این همکاری گسترده، به معنای شکل‌گیری یک شبکه ملی برای بهره‌برداری هدفمند از سرمایه انسانی نخبه است.

وی تأکید کرد: ما تلاش کرده‌ایم با ایجاد فرآیندهای شفاف، زمان‌بندی دقیق و ارزیابی‌های کیفی، اعتماد دستگاه‌ها را جلب کنیم تا پروژه‌های تعریف‌شده به نتایج ملموس و قابل دفاع منتهی شود. استمرار این مسیر می‌تواند الگوی موفقی از پیوند میان نظام وظیفه عمومی و نظام ملی نوآوری ارائه دهد.

قائمی در بخش پایانی سخنان خود با اشاره به برگزاری رویدادهای نخبگان در حوزه‌های مختلف اظهار داشت: این رویدادها صرفاً جنبه تشریفاتی ندارند، بلکه فرصتی برای ارائه دستاوردهای برتر، تبادل تجربیات، شناسایی چالش‌های اجرایی و ارتقای کیفیت سیاست‌هاست.

وی ابراز امیدواری کرد که با تقویت سازوکارهای حمایتی، تسهیل فرآیندهای اداری و تعمیق نگاه مسئله‌محور، خدمت سربازی برای نخبگان بیش از پیش به بستری برای تولید دانش، حل مسائل اولویت‌دار و مشارکت فعال در پیشرفت کشور تبدیل شود.

دانش و ایمان؛ دو رکن اقتدار علمی و دفاعی

دکتر فاضلی‌نیا نیز در سخنان خود، جایگاه نخبگان جوان را از عوامل اصلی ارتقای اقتدار علمی و فناورانه کشور دانست. وی با اشاره به پیشرفت‌های حاصل‌شده در حوزه‌هایی نظیر سلول‌های بنیادی، ربات‌های جراحی و فناوری‌های دفاعی، تأکید کرد که بخش مهمی از این دستاوردها مرهون تلاش نخبگان جوان است.

وی با استناد به بیانات مقام معظم رهبری، «دانش» و «ایمان» را دو مؤلفه اصلی پیشرفت کشور برشمرد و اظهار داشت که تلفیق این دو رکن، زمینه‌ساز موفقیت ایران در حوزه‌های مختلف علمی و دفاعی بوده است. فاضلی‌نیا همچنین بر ضرورت آگاهی نخبگان از جایگاه راهبردی کشور در عرصه بین‌المللی و مسئولیت تاریخی آنان در حفظ و ارتقای این جایگاه تأکید کرد.

دانشگاه نسل چهار؛ پژوهش اثرگذار و جامعه‌محور

در ادامه، دکتر آخوندزاده با تبیین رویکرد وزارت بهداشت در حوزه پژوهش، دانشگاه‌های علوم پزشکی را «دانشگاه نسل چهار» توصیف کرد؛ دانشگاه‌هایی که علاوه بر تولید علم، مستقیماً با جامعه در تعامل‌اند و خروجی پژوهش‌های آنان باید به بهبود شاخص‌های سلامت و کیفیت زندگی منجر شود.

وی تأکید کرد که هدف پژوهش در نظام سلامت، صرفاً تولید مقاله نیست، بلکه افزایش امید به زندگی، کاهش بار بیماری‌ها، صرفه‌جویی ارزی و ارتقای کیفیت محیط زیست و زندگی مردم است. به‌عنوان نمونه، وی به برنامه ملی غربالگری کم‌کاری تیروئید نوزادان اشاره کرد که طی آن از حدود ۱۲ میلیون نوزاد آزمایش گرفته شده و ۳۲ هزار مورد کم‌کاری تیروئید شناسایی و درمان شده است؛ اقدامی که از بروز هزاران مورد معلولیت پیشگیری کرده است.

به گفته وی، چرخه پژوهش در نظام سلامت باید از مسئله واقعی اجتماعی آغاز شود و به دستاورد اقتصادی، اجتماعی و انسانی منتهی گردد.

ضرورت ساختارهای چابک برای حمایت از نخبگان

دکتر علی نیکبخت، معاون مستعدان و آینده‌سازان بنیاد ملی نخبگان، نیز با تأکید بر اهمیت سرمایه‌گذاری در تحقیق و توسعه، خواستار ایجاد ساختارهای منعطف و چابک برای تسهیل فعالیت نخبگان شد. وی تصریح کرد که بنیاد ملی نخبگان وظیفه دارد موانع پیش‌روی نخبگان را کاهش دهد تا اثرگذاری علمی آنان با سرعت و کارآمدی بیشتری محقق شود.

زیست‌فناوری در آستانه تحولات بنیادین

در بخش پایانی مراسم، دکتر محمود تولایی، مدیر حوزه زیست، سلامت و ژنتیک معاونت علوم، تحقیقات و فناوری ستاد کل نیروهای مسلح، با اشاره به تحولات شتابان فناوری در حوزه‌های زیستی و سلامت، از ورود این حوزه‌ها به مرحله‌ای نوین از انقلاب‌های فناورانه سخن گفت. وی پیشرفت‌های ژنومیک و فناوری اطلاعات را از عوامل کاهش زمان توسعه فناوری‌ها (Downtime) و تسریع چرخه نوآوری در حوزه زیست‌فناوری دانست.

دومین رویداد نخبگان وظیفه در حوزه پزشکی را می‌توان تلاشی در جهت نهادینه‌سازی الگوی «خدمت علمی مسئله‌محور» دانست؛ الگویی که می‌کوشد خدمت سربازی را از یک دوره صرفاً تکلیفی به فرصتی برای تولید دانش، حل مسائل ملی و مشارکت فعال نخبگان در پیشرفت کشور تبدیل کند. در پایان این مراسم از پژوهشگران و نخبگان برتر تقدیر به‌عمل آمد.